Mindfulness en de vier levensvrienden

5-daagse retraite - met Frits Koster, Jetty Heynekamp en Wibo Koole

Start datum > 25 februari 2025 14:00
Eind datum > 2 maart 2025 14:00
Plaats > Cadzandië, Vierhonderdpolderdijk 10, 4506 HL Cadzand. Zie www.cadzandie.be.

Het thema

In deze retraite staat het ontwikkelen van opmerkzaamheid centraal. Als ondersteuning en verdieping worden oefeningen aangereikt m.b.t. vier levensvrienden, die in het boeddhisme de ‘vier hemelse verblijven’ (brahmavihāra) worden genoemd. Deze vier levensvrienden bieden verschillende mogelijkheden bij verschillende situaties in ons leven en kunnen ontwikkeld worden in relatie tot onszelf en in relatie tot anderen.

  • Vriendelijkheid (mettā) draagt de wens in zich dat alle wezens gelukkig mogen zijn. Vriendelijkheid richt zich op het bevorderen van het welzijn van onszelf en dat van anderen. Zij biedt een medicijn bij haat en intolerantie en bloeit op als we het goede in onszelf en/of in anderen kunnen erkennen.
  • Compassie of mededogen (karunā) impliceert een dieper bewustzijn van pijn en lijden bij onszelf en/of bij anderen, gekoppeld aan de wens deze te verzachten. Mededogen is een medicijn bij wreedheid en valsheid; ze ontstaat wanneer vriendelijkheid pijn en lijden ontmoet.
  • (Mede)vreugde (muditā) kan ontstaan wanneer er iets te vieren is. Zij laat zich zien als de vreugdevolle sympathiebetuiging met materiële en immateriële voorspoed en rijkdom en manifesteert zich onder andere ook als ontroering en dankbaarheid. Muditā heeft een feliciterend karakter en biedt een medicijn bij jaloezie.
  • Gelijkmoedigheid of ruimhartigheid (upekkhā) zorgt er voor dat we mensen en situaties met een evenwichtige en relativerende wijsheid in de juiste proporties kunnen zien en niet verblind worden door gehechtheid of aversie. Zij heeft het karakter van een begripvolle onpartijdigheid en belangeloosheid. Gelijkmoedigheid wordt beschouwd als een medicijn tegen extreme passie en extreme haat; daarnaast brengt zij innerlijk evenwicht bij gevoelens van overmatige betrokkenheid, trots en arrogantie.

Het programma

Er wordt gemediteerd volgens een vaststaand gezamenlijk meditatieprogramma, met periodes van zit- en loopmeditatie en informele meditatieoefeningen, zoals ligmeditatie of het maken van buigoefeningen. Het accent ligt bij het ontwikkelen van opmerkzaamheid middels vipassanā- of inzichtmeditatie; als ondersteuning en verdieping is er ruimte voor het ontwikkelen van de vier levensvrienden. In overleg met de begeleider kun je bij eventuele gezondheidsbeperkingen ook een individueel opgesteld meditatieprogramma volgen. De retraite vindt plaats in stilte. De begeleiding bestaat uit regelmatige inleidingen met betrekking tot loop- en zitmeditatie. Daarnaast worden dagelijks (facultatief) een sessie ‘mindful bewegen’ begeleid en zijn er individuele en groepsmatige uitwisselingsgesprekken over het meditatieproces.

De begeleiders

Frits Koster (geb. ’57) is in 1979 in aanraking gekomen met inzichtmeditatie. Hij heeft ruim vijf jaar als boeddhistische monnik in Zuidoost Azië gemediteerd en boeddhistische psychologie gestudeerd. Frits is uitgetreden in 1994 en begeleidt meditatieretraites in binnen- en buitenland. Hij werkt daarnaast als mindfulness- en compassietrainer en is als docent verbonden aan diverse mindfulness opleidingsinstituten in Europa. Frits is auteur van diverse boeken (Asoka en Boom).

Jetty Heynekamp (geb. ’57) is werkzaam geweest als fysiotherapeute, beoefent sinds 1982 inzichtmeditatie en heeft veel ervaring in het werken met mensen met fysieke beperkingen. Zij is gecertificeerd mindfulnesstrainer via het Instituut voor Mindfulness (IvM). Jetty verzorgt tijdens de retraite naast de praktische organisatie ook het ‘mindful bewegen’ en houdingsadviezen.

Wibo Koole (geb. 1954) beoefent en bestudeert inzichtmeditatie, seculier boeddhisme en zen sinds het begin van deze eeuw. Zijn leraren daarbij zijn Frits Koster, Stephen Batchelor and Nico Tydeman. In 2022 voltooide hij het Bodhi College Teacher Training Programma. Hij nam deel aan talrijke stilteretraites van een week, of langer. In het dagelijks leven is hij managing director van Awaris Nederland, een trainingsorganisatie voor op mindfulness gebaseerde cultuurverandering in organisaties. Hij woont in Amsterdam met zijn vrouw, kinderen en kleinkinderen.

Verblijf

  • We verblijven in units van 4 personen waarin ieder een eigen kamer heeft. Er is een klein huiskamertje waar je thee kunt zetten. De badkamer en het toilet zijn voor gezamenlijk gebruik.
  • Kussens en dekbedden zijn aanwezig; beddengoed en handdoeken kunnen ter plekke tegen betaling gehuurd worden of je kunt dit zelf meebrengen.

Kosten

  • De kosten bedragen € 845 voor de gehele retraite. Hiervan is € 594 voor logies en verblijf en € 251 voor de organisatie- en begeleidingskosten.
  • Alle kosten zijn inclusief btw 21%. Het verblijf is inclusief koffie, thee en vegetarische maaltijden.

Meer info

Jetty Heynekamp, klik hier voor contact per e-mail of bel 0594-621807. Zie ook www.fritskoster.nl. N.B. Tussen 12 januari en 24 februari 2024 zijn Frits en Jetty zelf op retraite. In die periode kan contact worden opgenomen met Wibo Koole, klik hier voor contact per e-mail.